FRCM (çimento matrisli kompozit), karbon, cam, bazalt ya da çelik liflerden örülmüş bir ağın epoksi yerine çimento ya da kireç esaslı özel bir harçla duvara veya betona gömüldüğü güçlendirme yöntemidir. Ağ çekme kuvvetini taşır, harç ağı yüzeye bağlar ve örter; ortaya sıva kalınlığında bir katman çıkar.
FRCM'i nasıl uyguluyoruz?
FRCM uygulaması: beş adım
Eski sıvayı, gevşek parçaları ve tozu alıyor, yüzeyi pürüzlendiriyoruz. Harç suyunu kaptırmasın diye yüzeyi ıslatıyoruz.
Gevşek betonu ve tozu alıp yüzeyi pürüzlendiriyoruz. Keskin köşeleri en az 2 cm yarıçapla yuvarlatıyor, yüzeyi ıslatıyoruz.
Çimento ya da kireç esaslı özel harcı birkaç milimetre kalınlıkta sürüyoruz.
Lif ağını harç tazeyken üstüne yatırıp malayla harca gömüyoruz; harç ağın gözlerinden taşar. Ağ parçalarını birbirinin üstüne bindiriyoruz.
İkinci harç katıyla ağı tamamen örtüyoruz; her kat, bir öncekinin üstüne o henüz yaşken sürülür. Projede birden çok kat varsa ağ ve harç sırayla tekrarlanır.
Duvarın tek yüzüne uyguladığımızda katmanı, duvara saplanan küçük bağlantı elemanlarıyla tutturuyoruz. Sonra harcı nemli tutarak sertleşmesini bekliyoruz (kür); harç dayanımını birkaç haftada kazanır.
Sargının ucunu kolon çevresinin en az dörtte biri kadar bindirerek kapatıyoruz. Sonra harcı nemli tutarak sertleşmesini bekliyoruz (kür); harç dayanımını birkaç haftada kazanır.
Sonuç
Yığma duvar: Duvarın yüzünde ağ ve harçtan ince bir katman oluşur. Duvarın yana devrilmeye karşı dayanımı artar; duvar çatlasa da dağılmadan şekil değiştirebilir.
- İnce Tek kat ağda genellikle 0,5–1,5 cm.
- Harçla gömülü Harç buhar geçirir; tarihi duvarda kireç esaslı seçilir.
- Kalıpsız Kalıp ve beton dökümü gerekmez.
Betonarme kolon: Ağ kolonu dört yandan sarar. Kolon kırılmadan daha çok şekil değiştirebilir, kırılma daha az ani olur; taşıma gücüne katkısı kolonun kesitine bağlıdır.
- Sargı Kat sayısını projede hesaplıyoruz.
- İnce Her yüzde çoğu zaman 3 cm'nin altında.
- Kalıpsız Kalıp ve beton dökümü gerekmez.
Hangi işte FRCM, hangisinde karbon fiber? → Karşılaştırma · Yığma binanın bütünü için → Yığma bina nasıl güçlendirilir?
En çok merak edilenler
Karbon fiberden farkı ne?
Lifler aynı olabilir; fark, ağı tutan malzemededir. Karbon fiberde lif epoksiyle yapıştırılır, FRCM’de harçla gömülür; harç sıcağa daha dayanıklıdır, epoksi ise aynı lifle daha çok güç verir. → Karşılaştırma
Duvar kalınlaşır mı, görüntü değişir mi?
Tek kat ağlı uygulama genellikle 0,5–1,5 cm’dir; kat arttıkça kalınlaşır. Üstü buhar geçiren sıva ve boyayla kapatılabilir.
Ne kadar sürer, bina boşaltılır mı?
Kalıp ve ağır makine gerekmez; boşaltılacak alanı ve takvimi yerinde incelemeden sonra birlikte planlıyoruz. Toplam süre alana ve yüzey hazırlığına bağlıdır; harç birkaç saatte katılaşır, dayanımını birkaç haftada kazanır.
Hangi izinler gerekir?
Güçlendirme taşıyıcı sistemi etkilediği için belediyeden ruhsat ya da proje onayı gerekebilir. Tescilli yapıda ve sit alanında koruma bölge kurulunun izni gerekir; apartmanda ortak yerler için kat malikleri kararı da gerekebilir. → Bina güçlendirme
Ne tutar?
Fiyatı alan, ağın kat sayısı ve türü, yüzey hazırlığı ve iskele belirler; teklifi yerinde incelemeden sonra veriyoruz. → Maliyeti belirleyenler
Toplantıya ne götürürüm?
FRCM’i, artılarını, sınırlarını ve adımlarını anlatan tek sayfalık özet. → PDF olarak indirin
FRCM güçlendirme nedir, nasıl çalışır?
FRCM’de ağ ile harç birlikte çalışır: ağ çekmeyi taşır, harç ağı yüzeye bağlar ve korur. Harç, epoksi gibi tek tek lifleri ıslatamadığı için kumaş yerine açık gözlü bir ağ kullanılır.
Ağı ve harcı birlikte denenmiş tek bir sistem olarak seçiyoruz; ayrı ayrı alınan ağ ve harç birlikte beklenen gibi çalışmayabilir.
Ağı işin türüne göre seçiyoruz
Karbon
Güçlüdür ve sürekli yük altında da iyi davranır; betonarme kolon ve kirişte sık seçiyoruz.
Cam
Karbondan daha esnektir; harcın içinde bozulmaması için çimentoya dayanıklı özel cam kullanıyoruz.
Bazalt
Volkanik kayaçtan elde edilen liftir; kireç esaslı harçla birlikte yığma duvarlarda da kullanılır.
Çelik
Galvanizli ya da paslanmaz yüksek dayanımlı çelik halatlardan örülür.
Ayrıntı isteyen okurlarımız içinFRCM yük altında nasıl davranır, harç neden önemli?
Göçme biçimi farklıdır. Karbon fiberde katman çoğu zaman betondan ayrılarak göçer. FRCM’de ise ağ çoğu zaman lif kopmadan önce harcın içinde kayar ya da katman kendi kalınlığı içinde ayrılır. Bu yüzden sistem, ağın çekme deneyinin yanında yüzeyden ayrılma deneyiyle de belgelenir. (Kaynak 1,4: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §2.3; RILEM TC 250-CSM, 2018 · §1)
Bağı neler belirler? Ağın dokusu ve kaplaması, harcın dayanımı ve kalınlığı, yüzeyin dayanımı, pürüzlülüğü ve nemi, uygulamanın kalitesi ve kür koşulları. Laboratuvar deneylerinde daha güçlü harç, daha rijit ağ ve kumlama gibi pürüzlendirme bağı iyileştirdi. (Kaynak 5: de Felice ve ark., 2014)
Her harç aynı değildir. Harca katılan polimer gibi organik maddeler arttıkça buhar geçirgenliği, dayanıklılık ve yangın davranışı kötüleşebilir; kılavuzlar bu payı sınırlar ya da sınırlanmasını önerir (bağlayıcının ağırlıkça %5–10’u). (Kaynak 1,2,3: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §2.1; ACI 549.4R-20 · §2.2; ACI 549.6R-20 · §1.1)
Ağ her zaman tamamen epoksisiz değildir. Bazı ağlarda iplikler dayanıklılık için ince bir polimer ya da epoksi kaplamayla korunur; ağı yüzeye tutan ise harçtır. (Kaynak 2,9: ACI 549.4R-20 · §3.1; Elsanadedy ve ark., 2025) Epoksiden kaçınmak gereken bir yerde ağın kaplamasını ve bağlantı elemanlarının neyle sabitlendiğini de ürün belgesinden kontrol ediyoruz.
Kalınlık: Tek ağlı sistemler yüzey düzeltmesi hariç genellikle 5–15 mm, çok ağlılar çoğu zaman 30 mm içinde kalır. (Kaynak 1: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §2.1) Ağırlık için genel bir değer yoktur; ürüne ve kat sayısına göre hesaplanır.
Başka lifler: PBO ve aramid lifli ağlar da kullanılır.
FRCM nerelerde kullanılır?
FRCM en çok tuğla ve taş duvarlarda, kemer ve tonozlarda kullanılır; betonarme kolon, kiriş ve döşemelerde de uygulanır. Hangi elemanda ne kadar işe yarayacağını hesapla belirliyoruz.
| Yapınız | FRCM ne kazandırır? | Dikkat ettiğimiz |
|---|---|---|
| Tuğla ya da taş duvar (yığma) | Duvarın yana devrilmeye ve kesmeye karşı dayanımını artırır; duvar çatlasa da dağılmadan şekil değiştirebilir | Tek yüze uygulamada bağlantı elemanı kullanıyor, içi dolgulu duvarı önce bütünleştiriyoruz → Yığma bina |
| Kemer, tonoz, kubbe | İç ya da dış yüzü ince bir katmanla güçlendirir; eğri yüzeye uyar | Çoğu zaman gergi ve destek duvarlarıyla birlikte ele alıyoruz → Kubbe ve tonoz |
| Betonarme kolon | Kolonu sarar; taşıma gücünü ve kırılmadan şekil değiştirme payını artırır | Köşeleri yuvarlatıyor, sargıyı bindiriyoruz; dikdörtgen kolonda sargının dayanıma katkısı sınırlıdır → Kolon güçlendirme |
| Betonarme kiriş ve döşeme | Eğilme ve kesme dayanımını artırır | Betonun dayanımını önce kontrol ediyoruz → Kiriş · Döşeme |
| Nemli, sıcak ya da kapalı ortam | Nemli yüzeye uygulanabilir; zehirli uçucu bileşen içermez | Dış ve agresif ortamda tasarımda daha temkinli değerler kullanıyoruz |
FRCM’in tek başına yetmediği yerler:
- Çok büyük güç gerekiyorsa. FRCM’in sağlayabileceği artış sınırlıdır; böyle yapılarda mantolama ya da yeni perde duvar gibi yöntemler gerekir. → Güçlendirme yöntemleri
- Beton çok zayıfsa. Yüzeye tutunarak çalışan uygulama önerilmez; betonun dayanımını incelemede belirliyoruz.
- Yangın hesabında. Harç yanmaz; ama yangında yapının güçlendirme olmadan da ayakta kalabilmesi aranır, FRCM’in katkısı çoğu zaman sayılmaz.
- Deprem yönetmeliğinde adıyla geçmez. Yönetmeliğin esaslarına uyarak uygulanabilir; elemanların tasarımını uluslararası kılavuzlara göre yapıyoruz. → Sık sorulan sorular
Tarihi ve yığma yapılarda çalışmalarımızdan
Cami, hamam, medrese ve tarihi kamu binalarında yaptığımız onarım ve güçlendirme işleri
-
01Divriği Ulu CamiiTarihi yapı · Sivas
-
02Tuzla Murat Hüdavendigar CamiiTarihi yapı · Çanakkale
-
03Çemberlitaş HamamıOnarım ve güçlendirme · İstanbul · 1998
-
04Karadeniz medreseleriTarihi yapı · Karadeniz
-
05İstanbul Üniversitesi Rektörlük binasıTarihi yapı · İstanbul
-
06Wisteria OtelKarbon fiber güçlendirme · 2016
-
07MermerhanTarihi yapı · İstanbul
-
08Galatasaray HamamıOnarım ve güçlendirme · İstanbul · 1998
Diğerlerinden: Hekimoğlu Ali Paşa Camii, Edirne Kadı Bedrettin Camii, Bozcaada Meryem Ana Kilisesi, Babaeski Cedid Ali Paşa Camii.Tüm referanslar
FRCM mi, karbon fiber mi?
İki yöntem aynı lifleri kullanabilir; seçimi yapının malzemesi, ortamın nemi ve sıcaklığı ve gereken güç belirler.
| Sizin durumunuz | FRCM (harçla) | Karbon fiber (epoksiyle) |
|---|---|---|
| Ortam sıcaksa | Harç yanmaz; deneylerde yüzlerce derecede bağının çoğunu korudu | Epoksilerin çoğu 100 °C’nin altında yumuşamaya başlar, bağını büyük ölçüde yitirir (Kaynak 8,10: Raoof ve Bournas, 2017; Zhou ve ark., 2026) |
| Yüzey nemliyse | Islak yüzeye uygulanabilir | Islak ortamda uygulanması zordur |
| Duvar nefes almalıysa | Buhar geçirir; tarihi duvarla kireç esaslı harçla uyumludur | Yüzeyi kapatır, buhar geçişini engeller |
| Çok güç gerekiyorsa | Aynı lifle genellikle daha az güç verir (Kaynak 8,9: Raoof ve Bournas, 2017; Elsanadedy ve ark., 2025) | Aynı lifle daha çok güç verir |
Özetle: Sıcak, nem ya da tarihi doku öndeyse FRCM; ince bir katmanla en yüksek güç gerekiyorsa karbon fiber öne çıkar.
Ayrıntı isteyen okurlarımız içinDeneyler ne gösteriyor, tasarımı hangi kurallarla yapıyoruz?
Yığma duvar: Orta ölçekli duvar deneylerinde harçlı ağ, duvarı yana devirmeye çalışan yükte epoksili eşdeğerinden dayanımda ve şekil değiştirmede genellikle daha etkili çıktı. Duvar düzleminde etkiyen yükte dayanımda geride, şekil değiştirmede çok daha iyiydi. (Kaynak 6: Papanicolaou ve ark., 2007)
Kolon sargısı: Sargı, boyuna donatının burkulmasını geciktirerek taşıma gücünü ve şekil değiştirme kapasitesini artırdı. Dayanım artışında eşdeğer epoksili sargıdan yaklaşık %10 geride kaldı; eski tip kolonlarda tekrarlı yükte şekil değiştirme kapasitesinde onun kadar etkiliydi. (Kaynak 7: Bournas ve ark., 2007)
Verim: Kiriş deneylerinde FRCM, karbon fiberin sağladığı eğilme artışının yaklaşık %46–80’i kadarını sağladı. Kolon sargısı derlemesinde bu oran ortalama %74 çıktı; kat sayısı arttıkça fark daraldı. (Kaynak 8,9: Raoof ve Bournas, 2017; Elsanadedy ve ark., 2025)
Yüksek sıcaklık: Laboratuvar bağ deneylerinde FRCM 400 °C’ye kadar bağ dayanımının ortalama %85’ini korudu; epoksili sistemde 150 °C’de %17’si kaldı. Yüksek sıcaklıkta FRCM’li kirişler eğilme güçlendirmesinin ortalama %55’ini korudu, epoksili güçlendirmenin etkisi tamamen kayboldu. 600 °C’nin üstünde harç çatlayabilir ve sargının etkinliği hızla düşer. Bazı epoksi yapıştırıcılarda yumuşama sıcaklığı 47–69 °C ölçüldü; sürekli sıcak ortamlarda bu önemlidir. (Kaynak 8,10: Raoof ve Bournas, 2017; Zhou ve ark., 2026)
Yangın hesabı: İtalyan kılavuzu, yangında güçlendirilmiş yapıyı güçlendirme yokmuş gibi kontrol eder. Bir sistemin yangın sınıfı, o sistemin belirli bir düzenekle denenmesiyle belgelenir. (Kaynak 1,11: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §3.2.1; New York yapı idaresi, 2017)
Artışın üst sınırı: İtalyan kılavuzu, FRCM ile hesaplanan dayanım artışını kural olarak güçlendirilmemiş elemanın %50’si ile sınırlar; yığma yapılarda deprem etkisi bu sınırın dışındadır. Betonarmede formüllerini yalnız düşey yük eksikleri için verir; deprem etkisi alabilecek elemanlarda, güçlendirme hiç yokmuş gibi, elemanın sürekli düşey yükleri tek başına taşıyabildiğinin ayrıca gösterilmesini ister. New York yapı idaresi de korumasız FRCM’de eğilme ve kesme artışını %50 ile sınırlar. (Kaynak 1,11: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §4, §5; New York yapı idaresi, 2017)
Uyduğumuz kılavuz kuralları: İtalyan kılavuzuna göre yapışmaya dayanan işlerde betonun ortalama basınç dayanımı en az 15 MPa olmalıdır. Köşe yarıçapı en az 20 mm; uç ankraj boyu, daha ayrıntılı inceleme yoksa, en az 300 mm’dir. Sargıda bindirme kural olarak çevrenin en az dörtte biri ve en az 300 mm’dir. Uzun kenarı kısa kenarının iki katını aşan kesitte sargının etkisi, deneyle kanıtlanmadıkça hesaba katılmaz. Yığmada tek yüze uygulamada bağlantı elemanı şarttır. (Kaynak 1: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §4.4.2, §5, §6)
Sökülebilirlik: Yığma kılavuzu, harçlı sistemlerin özgün yüzeye önemli zarar vermeden sökülebilmesini artıları arasında sayar. Bu artıların özellikle kireç esaslı harçla tarihi yapılara uygun düştüğünü belirtir. Çimento harcı tarihi tuğla üstünde geri alınamaz ve uyumsuz sayılır. (Kaynak 3,12: ACI 549.6R-20 · §1.1; Corradi ve ark., 2023)
Türkiye’de: Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği FRCM’i adıyla düzenlemez. Betonarme binalar için lifli polimer (karbon fiber gibi) sargı ve bölme duvarda hasır çelikli özel sıva tanımlıdır. Yönetmelik, betonarme binalarda saymadığı güçlendirme türlerinin bölümün genel yaklaşımına ve ilkelerine uyulması koşuluyla uygulanabileceğini söyler. Güçlendirilen yığma binaların kapasite hesabı, yönetmeliğin yığma binalar bölümündeki esaslara göre yapılır. Tescilli tarihi yapıların deprem değerlendirmesi ve güçlendirmesi yönetmeliğin kapsamı dışındadır. Öbür binalarda değerlendirmeyi yönetmeliğe göre yapıyor, FRCM elemanlarının tasarımında uluslararası kılavuzları (CNR-DT 215, ACI 549.4R, ACI 549.6R) esas alıyoruz. İtalyan kılavuzunun betonarme formülleri düşey yükler içindir; deprem güçlendirmesinde FRCM’in katkısını buna göre ayrıca ele alıyoruz. (Kaynak 13,1: TBDY 2018 · 1.1.8, 15.1.2, 15.9, 15.10, Ek 15C; CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §5)
Türkiye’deki deneyler: Kirişte tam yüzey çimento esaslı TRM eğilme kapasitesini %24 artırdı. İki boşluklu döşemede karbon ağlı sıva şeritleri zımbalama kapasitesini boşluksuz döşeme düzeyine getirdi. Yığma numunelerde kireç harçlı seriler daha sünek davrandı. Bunlar laboratuvar ölçeğinde, tek seri deneylerdir. (Kaynak 15,16,17: Çalışkan ve Şenol, 2025; Mercimek ve ark., 2021; Güneş ve Girgin, 2026)
Duvarınız ya da kolonunuz için FRCM uygun mu? Fotoğrafını gönderin.
Çatlakların, duvarın ya da kolonun fotoğraflarını, yapının yaşını ve türünü (tuğla, taş, betonarme; tescilli mi) WhatsApp'tan paylaşın. Hangi incelemeyle başlanacağını birlikte belirleyelim.
ya da hemen arayın: 0532 517 57 48
Fotoğraf bir incelemenin yerine geçmez; doğru ilk adımı belirlemeye yarar.
FRCM güçlendirme sürecimiz
Önce yapıyı inceleyip FRCM’in uygun olup olmadığına karar veriyor, projeyi hazırlıyor, uygulamayı kendi ekibimizle yapıp kontrol ederek teslim ediyoruz.
- 1
Ön görüşme
Yapının türü (tuğla, taş ya da betonarme; tarihi mi), gözünüze takılan çatlaklar ve fotoğraflar; gerekirse yerinde inceleme.
- 2
Analiz ve yöntem kararı
Güçlendirmenin nerede ve ne kadar gerektiğini hesapla belirliyor, FRCM'in uygun olup olmadığına karar veriyoruz; uygun değilse başka yöntemi söylüyoruz.
- 3
Proje ve izinler
Katman sayısı, ağ türü ve bağlantı ayrıntıları projede yazılır; projeyi üniversitedeki akademisyenlere inceletiyoruz. Belediye ruhsatı ya da onayı gerekebilir; tescilli yapıda ve sit alanında koruma bölge kurulunun izni gerekir.
- 4
Uygulama
Yüzey hazırlığı, harç ve ağ katları kendi ekibimizle; harç nemli tutularak kürlenir.
- 5
Kontrol ve teslim
Yüzeyi boşluk ve kabarma için kontrol edip işi teslim ediyoruz.
Ayrıntı isteyen okurlarımız içinUygulamada ve teslimde neye bakıyoruz?
Uygulamada: Tarihi tuğla ve taşta duvarla uyumlu, çoğu zaman kireç esaslı harç seçiyoruz. Ağ eklerini yeterli bindirmeyle yapıyor, üst üste gelen katlarda ekleri aynı hizaya getirmiyoruz.
Deney parçaları: İtalyan kılavuzu, işle aynı anda, aynı malzeme ve yöntemle en az 500 × 200 mm’lik “tanık” parçalar hazırlanmasını önerir. Kesme–çekme deneyi betonarmede her 30 m², yığmada her 50 m² için bir, her türden en az üç kez yapılabilir. Deneylerin en az %80’i en büyük tasarım kuvvetinin en az %85’ini vermelidir. (Kaynak 1: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §8.2)
Dik çekme deneyi: Pull-off da yapılabilir; ama kılavuz, alt yüzey ve harç birleşimleri çok çeşitli olduğu için yorumunun tam güvenilir olmayabileceğini belirtir. (Kaynak 1: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §8.2.1) Deneyin kendisi → Pull-off testi
Tahribatsız kontrol: Vurma ve termal kamerayla boşluk aranır. İtalyan kılavuzu, bir elemanın yüzeyinin en az %20’sini kaplayan uygulama kusuru varsa işin kabul edilmemesini ister. (Kaynak 1: CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §8.2.2)
Kür ve bakım: Harç birkaç saatte katılaşır, tam dayanımına genellikle yaklaşık 28 günde ulaşır; kireç esaslı harçlarda bu daha uzun sürebilir. Güçlendirilen elemana ek yük, harç dayanımını kazandıktan sonra bindirilir; süreyi sıcaklığa ve neme göre mühendis belirler. FRCM’li yüzeyler ara ara ayrılma, çatlama ve renk değişimi için gözden geçirilir; sıva yenilenirken altındaki sistem de kontrol edilir. (Kaynak 12,1: Corradi ve ark., 2023; CNR-DT 215/2018 (İtalya) · §7)
Sık sorulan sorular
Ustanın "file ile sıvarız" dediği şey FRCM mi?
Çoğu zaman değil. Sıvada çatlağı önlemek için kullanılan file bir güçlendirme ağı değildir. FRCM’de ağ ve harç birlikte denenmiş bir sistemdir; katman sayısı ve bağlantıları hesapla belirlenir. Bir FRCM teklifinde ağın ve harcın ürün belgesi ve katmanın neye göre hesaplandığı yazılı olmalıdır.
Türkiye'de FRCM ile güçlendirme yapılabilir mi?
Yapılabilir; ama Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği FRCM’i adıyla düzenlemez. Yönetmelik, betonarme binalarda kendi saymadığı güçlendirme türlerinin, mevcut binalar bölümünün genel yaklaşımına ve ilkelerine uyulması koşuluyla uygulanabileceğini söyler. Güçlendirilen yığma binaların kapasite hesabını ise yığma binalar bölümündeki esaslara bağlar. Tescilli olmayan binalarda deprem değerlendirmesini yönetmeliğe göre yapıyor, FRCM elemanlarının tasarımında uluslararası kılavuzları esas alıyoruz. Taşıyıcı sistemi etkileyen iş için belediyeden ruhsat ya da proje onayı gerekebilir; kamu işlerinde idarenin şartnamesine de bakılır. (Kaynak 13,18: TBDY 2018 · 15.1.2, 15.10; Mevzuat · md. 21)
Tarihi ya da tescilli bir yapıda FRCM uygulanabilir mi?
Tescilliyse ya da sit alanındaysa, koruma bölge kurulunun izniyle uygulanabilir. Korunması gerekli taşınmaz kültür varlıklarında, koruma alanlarında ve sit alanlarında güçlendirme gibi taşıyıcı sistemi etkileyen işler kurulun izniyle yapılır. Kurul kararlarına aykırı müdahale yapılamaz. (Kaynak 14,18: 2863 sayılı Kanun · md. 9, 57; Mevzuat · md. 21) Uygulama yapıda iz bırakır: eski sıva sökülür, gerekirse bağlantı için delik açılır. Kireç esaslı harçla yapılan katman, özgün yüzeye önemli zarar vermeden sökülebilecek biçimde tasarlanabilir; çimento harcı ise tarihi tuğlada geri alınamaz. Kurul sürecini restorasyon mimarıyla birlikte yürütmek gerekir.
Yığma (tuğla ya da taş) evim FRCM ile güçlendirilebilir mi?
Çoğu zaman FRCM yığma duvarlar için uygun yöntemlerden biridir; ama tek başına yetip yetmeyeceğini binanın bütününe bakarak belirleriz. Duvarların döşemeye ve birbirine bağlanması, içi dolgulu duvarların bütünleştirilmesi gibi işler de gerekebilir. → Yığma bina nasıl güçlendirilir?
FRCM, TRM ve tekstil donatılı harç aynı şey mi?
Evet, aynı yöntem ailesinin adlarıdır. Ağ karbon, cam, bazalt, aramid ya da PBO liflerinden olabilir; çelik halatlı türüne SRG denir.
FRCM güçlendirme: toplantı için tek sayfalık özet
Konu, FRCM’in artıları ve sınırları, işin adımları, izinler ve bizden istenenler tek sayfada. Toplantıya götürün ya da yönetimle paylaşın.
Kaynakça
- CNR (2020). CNR-DT 215/2018 Istruzioni per la Progettazione, l’Esecuzione ed il Controllo di Interventi di Consolidamento Statico mediante l’utilizzo di Compositi Fibrorinforzati a Matrice Inorganica. Consiglio Nazionale delle Ricerche, Roma. https://www.cnr.it/it/node/9347
- ACI Committee 549 (2020). ACI 549.4R-20 Guide to Design and Construction of Externally Bonded FRCM and SRG Systems for Repair and Strengthening Concrete Structures (önizleme). https://www.concrete.org/Portals/0/Files/PDF/Previews/549.4R-20_preview.pdf
- ACI Committee 549 (2020). ACI 549.6R-20 Guide to Design and Construction of Externally Bonded FRCM and SRG Systems for Repair and Strengthening Masonry Structures (önizleme). https://www.concrete.org/Portals/0/Files/PDF/Previews/549.6R-20_preview.pdf
- de Felice, G. ve ark. (2018). Recommendation of RILEM Technical Committee 250-CSM: Test method for Textile Reinforced Mortar to substrate bond characterization. Materials and Structures, 51, 95. https://doi.org/10.1617/s11527-018-1216-x
- de Felice, G., De Santis, S., Garmendia, L., Ghiassi, B., Larrinaga, P., Lourenço, P.B., Oliveira, D.V., Paolacci, F., Papanicolaou, C.G. (2014). Mortar-based systems for externally bonded strengthening of masonry. Materials and Structures, 47(12), 2021–2037. https://doi.org/10.1617/s11527-014-0360-1
- Papanicolaou, C.G., Triantafillou, T.C., Karlos, K., Papathanasiou, M. (2007). TRM versus FRP as strengthening material of URM walls: in-plane cyclic loading. Materials and Structures, 40(10), 1081–1097. https://doi.org/10.1617/s11527-006-9207-8 · Papanicolaou ve ark. (2008). … out-of-plane cyclic loading. Materials and Structures, 41(1), 143–157. https://doi.org/10.1617/s11527-007-9226-0
- Bournas, D.A., Lontou, P.V., Papanicolaou, C.G., Triantafillou, T.C. (2007). Textile-Reinforced Mortar versus Fiber-Reinforced Polymer Confinement in Reinforced Concrete Columns. ACI Structural Journal, 104(6), 740–748. https://doi.org/10.14359/18956 · Triantafillou, T.C. ve ark. (2006). Concrete Confinement with Textile-Reinforced Mortar Jackets. ACI Structural Journal, 103(1), 28–37. https://doi.org/10.14359/15083
- Raoof, S.M., Bournas, D.A. (2017). Bond between TRM versus FRP composites and concrete at high temperatures. Composites Part B, 127, 150–165. https://doi.org/10.1016/j.compositesb.2017.05.064 · Raoof, S.M., Bournas, D.A. (2017). TRM versus FRP in flexural strengthening of RC beams: Behaviour at high temperatures. Construction and Building Materials, 154, 424–437. https://doi.org/10.1016/j.conbuildmat.2017.07.195 · Raoof, S.M., Koutas, L.N., Bournas, D.A. (2017). Textile-reinforced mortar (TRM) versus fibre-reinforced polymers (FRP) in flexural strengthening of RC beams. Construction and Building Materials, 151, 279–291. https://doi.org/10.1016/j.conbuildmat.2017.05.023
- Elsanadedy, H., Abadel, A., Abbas, H., Almusallam, T., Al-Salloum, Y. (2025). Polymer Versus Cementitious Matrix Composites for Retrofitting Reinforced Concrete Columns: A State-of-the-Art Review. Polymers, 17(21), 2865. https://doi.org/10.3390/polym17212865
- Zhou, J., Zhou, Y., Guo, M., Xiang, S. (2026). Fire Performance of FRP-Composites and Strengthened Concrete Structures: A State-of-the-Art Review. Polymers, 18(2), 181. https://doi.org/10.3390/polym18020181
- NYC Department of Buildings (2017). Buildings Bulletin 2017-015: Fabric-reinforced cementitious matrix strengthening system (FRCM). https://www.nyc.gov/assets/buildings/bldgs_bulletins/bb_2017-015.pdf
- Corradi, M., Mustafaraj, E., Speranzini, E. (2023). Sustainability considerations in remediation, retrofit, and seismic upgrading of historic masonry structures. Environmental Science and Pollution Research, 30(10), 25274–25286. https://doi.org/10.1007/s11356-021-17490-7
- Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018). Resmî Gazete, 18.03.2018, sayı 30364 (mükerrer). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=24468&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
- 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu (RG 23.07.1983/18113; md. 9, değişik 14.07.2004-5226; md. 57). https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2863.pdf
- Çalışkan, Ö., Şenol, A.F. (2025). Flexural performance of concrete beams strengthened with textile reinforced mortars: Influence of application pattern and repair mortar type. Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 14(4), 1282–1292. https://doi.org/10.28948/ngumuh.1729953
- Mercimek, Ö., Ghoroubi, R., Anıl, Ö., Baran, M. (2021). Birden Fazla Boşluklu Çift Doğrultulu Betonarme Döşemelerin Zımbalama Performansının İyileştirilmesi için Tekstil ile Güçlendirilmiş Sıva Şeritler ile Güçlendirilmesi. UMAGD, 13(2), 573–582. https://doi.org/10.29137/umagd.889474
- Güneş, M.E., Girgin, Z.C. (2026). TRM Bileşenlerinin Eğilme Davranışına Etkisinin Erken Aşamalı Deneysel İncelemesi. Turkish Journal of Civil Engineering, 37(3), 127–144. https://doi.org/10.18400/tjce.1718446
- 3194 sayılı İmar Kanunu (RG 09.05.1985/18749), md. 21. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.3194.pdf
Son güncelleme:
Bu sayfa Başmühendisimiz Murat Beşoğlu tarafından hazırlanmış ve onaylanmıştır.
Murat Beşoğlu
İnşaat mühendisi
- Unvan
- Beşoğlu Başmühendisi, inşaat mühendisi
- Eğitim
- İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi
Yığma yapı, tarihi bina ya da nemli, sıcak bir tesis mi?
1997'den beri yapısal güçlendirme; harçlı ve epoksili sistemleri yapının ihtiyacına göre seçiyor, kendi ekibimizle uyguluyoruz.
ya da hemen arayın: 0532 517 57 48
